İmar durumu belgesi nasıl okunur: KAKS, TAKS, kat ve çekme mesafesi
"İmarlı arsa" ilanların en çok kullandığı ve en az anlam taşıyan ifadedir. Bir parselde ne yapılabileceğini belediyenin o parsel için verdiği imar durumu belgesi (yaygın adıyla imar çapı) söyler. Komşu adanın planından okunan değer hedef parsele uygulanmaz.
Belgede ne yazar
- Plan kararı ve kullanım: konut, ticaret, konut artı ticaret, sanayi, tarım. Kullanım kararı yapının ne olabileceğini belirler.
- KAKS (emsal): kat alanı katsayısı. Toplam inşaat alanının parsel alanına oranıdır. 500 metrekare parselde KAKS 0,40 yaklaşık 200 metrekare toplam inşaat alanı demektir; katlara nasıl dağılacağı diğer değerlere bağlıdır.
- TAKS: taban alanı katsayısı. Zemine oturan alanın parsel alanına oranıdır.
- Kat adedi ya da yükseklik: "2 kat" ya da "6,50 metre" gibi.
- Çekme mesafeleri: yoldan ve komşu parselden bırakılacak boşluk. Küçük parselde çekmeler sonrası kalan alan yapılaşmayı fiilen sınırlayabilir.
- Asgari parsel büyüklüğü ve cephe: parsel bu değerlerin altındaysa tek başına yapı izni alamayabilir, komşuyla tevhit (birleştirme) gerekebilir.
Askı, itiraz ve dava
İmar planları askıya çıkar, itiraz ve dava süreçleri planı değiştirebilir ya da iptal ettirebilir. Bir bölgede plan davası varsa bugünkü imar durumu yarın geçerli olmayabilir. Belediyeden yazılı imar durumu isterken planın kesinleşme tarihini ve varsa askı ya da dava durumunu da sorun.
İmar uygulaması ve düzenleme ortaklık payı
Planı olan ama henüz uygulama görmemiş alanlarda (kayıtta "tarla" görülen imarlı bölgeler gibi) 3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesine göre parselasyon yapılır; yol, park ve benzeri kamu alanları için parselden düzenleme ortaklık payı kesilir. Bu kesinti sonrası elinize geçen net alan ilandaki brüt alandan küçüktür. Oran bölgeye göre değişir; üst sınır mevzuatta yazılıdır. Rapor bu senaryoyu koşullu hesap olarak gösterir.
Kısa kontrol listesi
- Parsele ait imar durumu belgesini isteyin; komşu ada belgesi yerine geçmez.
- KAKS, TAKS, kat ve çekme mesafelerini birlikte okuyun; tek başına KAKS yanıltır.
- Asgari parsel büyüklüğünü ve cepheyi kontrol edin.
- Plan askıda mı, dava var mı, uygulama görmüş mü sorun.
Bu yazı genel bilgilendirme içindir; imar durumu yalnız ilgili belediyeden alınan yazılı belgeyle kesinleşir.
